Dziel¿an Ogrodowy - Helenium Hybridum

Dziel¿an ogrodowy jest bylin¹ z rodziny astrowatych. Pochodzi z Ameryki Pó³nocnej, nazwa gatunkowa obejmuje g³ównie mieszañce Helenium autumnale. W skupiskach roœlina tworzy du¿¹, siln¹ kêpê z czasem rozrastaj¹c¹ siê wszerz. £odygi dziel¿ana s¹ wzniesione, bruzdowane, ku górze silnie rozga³êzione, maj¹ od 50 nawet do 200 cm wysokoœci. Liœcie s¹ gruczo³owato nakrapiane, lancetowate, z¹bkowane, ciemnozielone. Niestety maj¹ tendencjê do zasychania, nie stanowi to jednak problemu, poniewa¿ z uwagi na wysokoœæ dziel¿an sadzi siê zazwyczaj z ty³u rabaty.

Koszyczki kwiatowe maj¹ œrednicê 3 do 5 cm, jêzyczkowe kwiaty brze¿ne s¹ ¿ó³te, ¿ó³to - br¹zowe lub brunatno - czerwone, na koñcu maj¹ trzy wyra¼ne z¹bki. Kwiaty rurkowe ¿ó³tej b¹d¼ brunatnej barwy s¹ zbite i tworz¹ wewn¹trz kwiatostanu jakby nasadzon¹ kopu³ê. Dostêpne s¹ odmiany o kwiatach jêzyczkowych ¿ó³tych, ¿ó³tych z brunatnymi lub pomarañczowymi smugami oraz czerwono - brunatnych.

Wymagania

Dziel¿an najlepiej posadziæ na glebie ¿yznej, przepuszczalnej i umiarkowanie wilgotnej. ¬le roœnie na nieprzepuszczalnej glinie i ja³owych piaskach, a tak¿e glebach zalewanych zim¹. Idealne jest stanowisko w pe³nym s³oñcu.

Rozmna¿anie

Dziel¿any rozmna¿amy przez podzia³, wiosna lub jesieni¹. Niektóre odmiany mo¿na tak¿e rozmna¿aæ przez sadzonki zielne pozyskane wiosn¹, które ukorzeniaj¹ siê w ci¹gu tygodnia. Sadzonek nie nale¿y przygotowywaæ i sadziæ do gruntu jesieni¹, bowiem m³ode roœliny nie przetrzymaj¹ zimy, szczególnie gdy aura o tej porze roku bêdzie zmienna przemiennie deszcz i mróz. Wiosn¹ zesz³oroczne pêdy nale¿y przyci¹æ tu¿ przy powierzchni ziemi. Dziel¿any mo¿na tak¿e rozmno¿yæ przez nasiona wysiewane w maju - czerwcu do doniczek lub palet, do inspektu lub na rozsadniku. Na miejsce sta³e sadzi siê roœliny w sierpniu - wrzeœniu w rozstawie 50 x 50 cm. Przy rozmna¿aniu z siewu otrzymuje siê jednak materia³ niejednolity.

Pielêgnacja

Wzrost roœlin jest szybki i bujny, co powoduje, ¿e ich pêdy czêsto wylegaj¹ i pok³adaj¹ siê na ziemi. Aby temu zapobiec nale¿y przywi¹zaæ roœliny do palików. Dziel¿an kwitnie od VII do IX. Aby opó¼niæ kwitnienie o oko³o dwa tygodnie, nale¿y w maju lub czerwcu przyci¹æ czêœæ pêdów roœliny.

Podczas suszy konieczne jest podlewanie. Roœliny wymagaj¹ dokarmiania. Po kwitnieniu pêdy kwiatowe nale¿y przyci¹æ. Dziel¿an jest œrednio wytrzyma³y na mróz, niektóre odmiany wymagaj¹ zabezpieczenia na zimê.

Wysokie dziel¿any dobrze prezentuj¹ siê posadzone wzd³u¿ ogrodzenia, przy œcianach altan lub innych budynków w ogrodzie. Mo¿na je równie¿ posadziæ w s¹siedztwie krzewów liœciastych i iglastych. S¹ idealne do odgradzania poszczególnych czêœci ogrodu, nadaj¹ siê tak¿e na kwiat ciêty.